Procedure dekbeoordeling

Gewijzigde procedure dekbeoordeling per 1 januari 2026
Sinds de aanscherping van de wetgeving en de controle van de ouderdieren vooraf door de RvB, rondom het fokken van honden (zoals in Nederland het Besluit Houders van dieren), rust er een zwaardere verantwoordelijkheid op fokkers en rasverenigingen om erfelijke gebreken te voorkomen. Iedere fokker dient zich te houden aan het gebod om dieren voorafgaand aan het fokken te laten onderzoeken op aanwezigheid van aandoeningen die de gezondheid of het welzijn van de dieren of de nakomelingen van die dieren kunnen aantasten. Fokken met honden die (ernstige) ziektes of erfelijke afwijkingen hebben, is immers wettelijk verboden. 

De controle voorafgaand aan het fokken dient als bewijsvoering dat een NSDTRCN fokker voldaan heeft aan zijn/haar zorgplicht. Een verantwoordelijke keuze vraagt immers om kritische vragen, transparantie van de fokker en een goed begrip van de risico’s die bij het ras horen. In relatie tot de aanscherping van de wetgeving en de controle bij de Raad van Beheer, stelt de NSDTRCN het indienen van een dekaanvraag (met terugwerkende kracht) per 1 januari 2026 verplicht zodat vooraf kan worden gecontroleerd of beide ouderdieren voldoen aan de eisen zoals deze gesteld worden in het Verenigingsfokreglement en in de wet. Zonder controle vooraf (ex-ante) kan de NSDTRCN enkel achteraf sanctioneren, terwijl het “leed” (een nest met verhoogd risico op erfelijke ziektes) dan al is geschied. Zie het recente voorbeeld met de combinatie van 2 PRA-dragers in de TollerTales 1 van maart 2026 en vorig jaar de combinatie van 2 CDMC-dragers.

Wanneer een fokker lid is van onze rasvereniging gaat deze akkoord met het Verenigingsfokreglement (VFR), de Statuten, het Huishoudelijk Reglement, de overige reglementen en het Privacy reglement van de vereniging. Als de aanvraag niet vooraf wordt gedaan, kan de vereniging de fokker een waarschuwing sturen.

Gewijzigde procedure per 1 januari 2026 (unaniem aangenomen tijdens AV2026) en gedeeld via Nieuwsbrief maart 2026:
De fokker stuurt, uiterlijk 1 (één) maand vóór het verwachte begin van de loopsheid, een ‘Aanvraagformulier dekbeoordeling’ bij de Fokaangelegenhedencommissie (FAC) in door middel van het volledig ingevulde online dekbeoordelingsformulier. De Fokaangelegenhedencommissie hanteert een termijn van 3 weken, na bevestiging van ontvangst, voor het behandelen van het beoordelingsformulier en voor het publiceren van de combinatie op de website.
Bij gebruik van een reserve-reu moet er een extra ‘Aanvraagformulier dekbeoordeling’ worden ingestuurd met alle daarbij gevraagde kopieën van bewijsstukken, eveneens 1 (één) maand vóór het verwachte begin van de loopsheid.

Dekmelding
Als de combinatie voldoet aan het Verenigingsfokreglement en de teef gedekt is, moet binnen 4 weken na de dekking een dekbericht aan de vereniging worden gestuurd via fac@tollertales.nl of maak gebruik van het online formulier Dekmelding. Deze melding komt dan bij de Fokaangelegenhedencommissie (FAC) terecht en zal worden verwerkt op de website bij de ‘dekbeoordeling’.

Geboortemelding
Nadat de hond, waarvan de combinatie voldoet aan het Verenigingsfokreglement, heeft geworpen, moet binnen 4 weken na de geboorte een geboortebericht aan de vereniging worden gestuurd via fac@tollertales.nl of maak gebruik van het online formulier Geboortemelding. Deze melding komt dan bij de Fokaangelegenhedencommissie (FAC) terecht en zal worden verwerkt op de website bij de ‘dekbeoordeling’.

U wilt fokken? Meld uw combinatie tijdig aan met het dekbeoordelingsformulier!

De aanvraag dekbeoordeling moet tenminste één (1) maand voor de verwachte loopsheid door middel van het volledig ingevulde online dekbeoordelingsformulier bij de Fokaangelegenhedencommissie (FAC) worden ingediend.

De Fokaangelegenhedencommissie (FAC) van de NSDTRCN heeft een gebruikersvriendelijk digitaal dekbeoordelingsformulier op de website staan (zie link hierboven). Zo is het voor u als fokker gemakkelijk om uw geplande combinatie aan te melden ter controle.

Het indienen van aanvraag voor een dekbeoordeling heeft verschillende voordelen voor u als fokker. De Fokaangelegenhedencommissie beschikt over een uitgebreide database met gezondheidsgegevens. Aan de hand van die gegevens beoordelen de FACleden of de geplande combinatie voldoet aan de eisen van het Verenigingsfokreglement (VFR) en het Kynologisch Reglement (KR). Voor u als fokker is het nuttig en aan te raden om gebruik te maken van de expertise van de Fokaangelegenhedencommissie. Neem gerust contact met hen op in geval van vragen. De FAC (en/of uw fokker) staat u graag met raad en daad bij. Houd er wel rekening mee dat er soms tijd overheen gaat voordat uw vraag beantwoord kan worden. De FAC (en/of uw fokker) kan u ook op weg helpen bij uw zoektocht naar een passende dekreu door te vertellen op welke zaken u moet letten. Het is echter niet de taak van de FAC om een reu voor/namens u te zoeken.

Een tweede voordeel is dat combinaties met een “Voldoet wel aan het VFR” worden gemeld op de website. Ook worden deze combinaties doorgegeven aan de contactpersoon van de club voor Toller nestinformatie. Dit Tollerinformatiepunt kan dan doorverwijzen als belangstellenden zich melden voor een pup. Het blijft natuurlijk uw eigen beslissing of u al dan niet met deze belangstellenden in zee wilt gaan.

Voorwaarden voor het indienen van een aanvraag voor een dekbeoordeling:

• Fokker/eigenaar teef en reu verklaren de inhoud van het Verenigingsfokreglement (VFR), en het Kynologisch Reglement (KR) en het wettelijk gebod (artikel 3.4 Besluit houders van dieren) te kennen en hiernaar te handelen.
• De aanvraag dekbeoordeling moet tenminste één (1) maand voor de verwachte loopsheid door middel van het volledig ingevulde online dekbeoordelingsformulier bij de Fokaangelegenhedencommissie (FAC) worden ingediend.
• Een dekbeoordeling kan enkel aangevraagd worden door de eigenaar van de teef. Als eigenaar wordt gezien degene die op het eigendomsbewijs (behorende bij de stamboom) van de teef vermeld staat.
• De op het eigendomsbewijs van de teef geregistreerde eigenaar dient lid te zijn van de Nova Scotia Duck Tolling Retriever Club Nederland.
• De Fokaangelegenhedencommissie (FAC) beoordeelt alleen combinaties van leden waarvan de pups zullen worden ingeschreven in het Nederlands Honden Stamboek (NHSB).
• Fokkers kunnen voor hun teef één dekaanvraag indienen plus eventueel een aanvraag voor een reserve dekreu (tenzij de wijziging van dekreu betrekking heeft op niet eerder gesignaleerd mogelijk risico van de combinatie).
• De aanvraag dekbeoordeling moet tenminste één (1) maand voor de verwachte loopsheid door middel van het volledig ingevulde online dekbeoordelingsformulier bij de Fokaangelegenhedencommissie (FAC) worden ingediend.
• De Fokaangelegenhedencommissie hanteert een termijn van 3 weken, na bevestiging van ontvangst, voor het behandelen van het beoordelingsformulier en voor het publiceren van de combinatie op de website.
• Een aanvraag voor dekbeoordeling waarvan de teef inmiddels is gedekt, wordt niet in behandeling genomen en niet gepubliceerd. Er wordt wel gekeken of de combinatie voldoet aan het VFR en de fokker ontvangt een waarschuwing voor het niet vooraf indienen van het ‘Aanvraagformulier dekbeoordeling’.
• Een niet volledig en/of niet juist ingevuld dekbeoordelingsformulier kan worden geweigerd (pak de stambomen erbij om fouten te voorkomen).
• Geboren nesten zonder dekbeoordeling worden niet geplaatst op de website! Er wordt wel gekeken of de combinatie voldoet aan het VFR en de fokker ontvangt een waarschuwing voor het niet vooraf indienen van het ‘Aanvraagformulier dekbeoordeling’.
• Door het indienen van een aanvraag voor een dekbeoordeling verplicht u zich, door middel van dit online formulier, binnen 4 weken na de dekking melding te doen van de dekdatum en na de geboorte binnen 4 weken melding te doen van de geboortedatum (of het leegblijven van de teef). Leeg blijven teef eventueel vergezeld met opgave van vermoedelijke reden.
• Indien de teef leeg is gebleven, zal de FAC u als fokker vragen of de combinatie bij een volgende loopsheid wederom wordt toegepast. Zo ja, dan blijft de combinatie op de website staan.

Let op! Als de ECVO binnen die periode verloopt, dient de fokker een nieuwe uitslag naar de FAC te sturen. Ontvangt de FAC geen nieuwe ECVO uitslag dan zal de combinatie, na het verlopen van de uitslag, worden verwijderd.

Wanneer stuurt u welke kopieën mee bij de aanvraag van een dekbeoordeling?

Kopieën ontvangen wij bij voorkeur digitaal ingescand als (pdf of jpg). Indien het ingescande document onvoldoende leesbaar is kan deze worden geweigerd.
Verzenden via het FAC e-mail adres fac@tollertales.nl.

Niet vergeten: lees VFR artikel 2 ‘Fokregels, artikel 3 ‘Welzijnsregels’ en artikel 4 ‘Gezondheidsregels’.

– HD, ED en ECVO oogonderzoek

Als u het HD en ED onderzoek langer dan zes maanden geleden hebt laten doen, hoeft u geen kopie te sturen van de uitslag. De rasvereniging ontvangt namelijk de uitslagen van deze testen via de Raad van Beheer. Is het onderzoek recent uitgevoerd, stuurt u dan een kopie mee (per e-mail).
Na het ECVO onderzoek krijgt u géén gele kopie meer mee, de uitslag kunt u -na het onderzoek- downloaden via uw ‘mijnRvB’ account, de FAC ontvangt deze graag per mail.
Als de testen in het buitenland zijn gedaan, moet u ook kopieën van de uitslagen meesturen. Dit is bijvoorbeeld het geval als u een buitenlandse dekreu gebruikt of als u een hond heeft geïmporteerd die in het buitenland is onderzocht.

– DNA testen

Als de uitslagen bekend zijn bij de rasvereniging, hoeft u geen kopie te sturen. Deze uitslagen staan ook op de website. Staat de uitslag van uw hond daar niet bij, stuur dan een kopie mee van de ouderdieren. 
Note: Vrij door vererving door ouders tot maximaal 1 generatie is toegestaan conform het geldende VFR.

De FAC kan CombiBreed / Embark / Laboklin / Labogen of andere laboratoria uitslagen overnemen mits er 2 geregistreerde kenmerken van de hond op de uitslag vermeld staat. Geregistreerde kenmerken zijn: stamboomnaam, chipnummer en NHSB nummer. Er moeten minimaal 2 van deze kenmerken vermeld zijn op de uitslag.

LET OP! DNA afgenomen vanaf 1 september 2024 moet tevens vergezeld zijn van een bewijs dat het DNA is afgenomen door een dierenarts of buitendienstmedewerker van de Raad van Beheer en dat er een identiteitscontrole van de hond heeft plaatsgevonden. Door een monster getuigenverklaring (CombiBreed) of door het ingevulde en ondertekende formulier “Veterinary Verification of Permanent Identification t.b.v. Embark / OFA / UC Davis”

– DNA testen:
Verplicht:
prcd-PRA (Progressieve Retina Atrofie), JADD (Juvenile Addison’s Disease), DE(N) (Degenerative Encephalopathy), CDMC (Cerebellar Degeneration and Myositis Complex): minimaal één ouderdier moet ‘vrij’ zijn.

Optioneel zijn: CLAM (Cardiac Laminopathy), CDDY/IVDD (Chondrodystrofie/InterVertebral Disc Disease), CEA/ch (Collie Eye Anomaly/Choroidal Hypoplasia), CP1 (Cleft Palate 1), CLPS (Cleft Lip/Palate Syndactyly), BUFF (Dilute), DM (Degeneratieve Myelopathie) en PCD (Primary Ciliary Dyskinesia). 

Er zijn meer DNA testen voor ons ras (zie het CombiBreed raspakket H656), ze zijn niet allemaal verplicht maar voor de wet bent u verantwoordelijk voor de pups die uw hond op de wereld zet. Daarbij bepaalt de wet dat u verplicht bent om ‘zoveel mogelijk te voorkomen dat ernstige erfelijke afwijkingen en ziekten worden doorgegeven aan of kunnen ontstaan bij nakomelingen’. Dus als uw reu drager is van een aandoening die via het DNA is getest, dan moet volgens de wet de teef vrij zijn en andersom ook; is de teef drager van DNA gen x, dan moet uw reu vrij zijn!

Conform artikel VI.3 lid 3 KR is het verboden honden voor de fokkerij in te zetten die aantoonbaar lijden aan een of meer aandoeningen die de gezondheid en het welzijn van de honden of zijn nakomelingen ernstig in gevaar kunnen brengen.
Indien uw teef drager is van zo’n erfelijke aandoening dan is het raadzaam dat de dekreu bewezen vrij getest is. Op deze manier kunnen er uit de combinatie alleen honden geboren worden die vrij of drager zijn van het gen.

De FAC vraagt u het volgende: als één of beide ouderdieren (via het DNA) zijn getest op één of meerdere erfelijke aandoeningen/eigenschappen, een kopie van het certificaat (per e-mail) te sturen aan de FAC. 
Note: Vrij door vererving door ouders tot maximaal 1 generatie is toegestaan conform het geldende VFR.

Meer informatie over gezondheidsonderzoeken kunt u HIER vinden.

– Showuitslagen, lees VFR artikel 7 voor meer informatie t.a.v. de Exterieurregels
– Buitenlandse reu? Check VFR artikel 2.7

Heeft u vragen en/of opmerkingen over de digitale aanvraag dekbeoordeling?
Mail ze dan naar fac@tollertales.nl.

Fokaangelegenhedencommissie

Barbara van der Meer
Jolanda Achterberg